Yeterli ve Dengeli Beslenme

yeterlivedengelibeslenme2 çantamodelleri.biz  Yeterli ve Dengeli Beslenme

Beslenme insan yaşamının vazgeçilmez gereksinimlerinden birisidir. Ancak beslenme karın doyurmak değil, sağlığın temeli olan yeterli ve dengeli beslenme şeklinde olmalıdır. İnsanın büyümesi, gelişmesi, sağlıklı bir şekilde uzun süre yaşaması için besinlerin ihtiyaç kadar alınmasına denir.

Yeterli ve dengeli beslenme olmazsa; beyninizin çalışması ve günlük hareketlerini yapma durumunuz azalır, çalışma düzeniniz bozulur. Birçok hastalık ortaya çıkabilir veya hastalık oluşumuna zemin hazırlar. Çocukların boyunun büyümesi, gelişmesi yavaşlar, okul başarısı düşer, anlatılanları anlama yeteneği azalır.

Yetersiz ve dengesiz beslenme sorunlarının nedenleri:

Besinlerin yeterli üretilmemesi, insanlara tüketmeleri için ulaşamaması, dağıtılamaması, ekonomik yetersizlikler, gelir dağılımındaki dengesizlikler, bireylerin beslenme eğitimine ve bilgisine sahip olmaması, gelenekler, göreneklerin etkili olmasıdır. Mesela çocuğa üç ezan sesi duyduktan sonra meme verme, hırsız, kekeme olur diye yumurta vermeme gibi yanlış, asılsız bilgilere sahip olma, ailenin kalabalık olması, kişi başına düşen besinin az olması, çevre sağlığının uygun olmaması, temizlik kurallarının ve sağlık kuruluşlarından nasıl faydalanılacağının bilinmemesidir.

Yeterli ve dengeli beslenme sağlamak için; süt, yoğurt, peynir, et, balık, tavuk, yumurta, tahıllar, kuru baklagiller, sebze ve meyvelerden oluşan besinlerden her gün, her öğün gereksinim duyulan miktarlarda alınması gerekmektedir.

Yetişkin bir insan bu besinlerden günde;

-          Süt ve süt ürünlerinden 2-3 porsiyon: süt/yoğurt 1 su bardağı, ayran 2 su bardağı, peynir 2 kibrit kutusu.

-          Et, yumurta, kuru baklagillerden 2 porsiyon: 3 köfte kadar et (60 gr.) veya 2 yumurta veya 1 tabak nohut/kuru fasulye vb. veya 5-6 parça kuşbaşı et (90 gr.) veya 1 orta büyüklükte balık.

-          Tahıllarda 6-11 porsiyon: 2 ince dilim ekmek veya 2 servis kaşığı pilav, makarna veya 3-4 adet sigara böreği veya 1 kase unlu çorba veya 3-5 adet bisküvi

-          Sebzeler 3-5 porsiyon: 2 su bardağı taze kıyılmış ıspanak, pazı, yeşil fasulye vb. veya 1 orta büyüklükte patates veya 1 küçük kabak/havuç

-          Meyveler 2-4 porsiyon: ½ su bardağı çilek/kiraz vb. veya 3-6 adet kayısı veya 1 orta boy elma/portakal/3 adet mandalina

yeterlivedengelibeslenme çantamodelleri.biz  300x294 Yeterli ve Dengeli Beslenme

Besin gruplarının besin öğeleri yönünden zenginliği

  • Süt, yoğurt, peynir: Kalsiyum, B vitaminleri, Protein
  • Tahıllar: Enerji ve B grubu vitaminlerinden
  • Et, balık, tavuk, kurubaklagil, kuruyemişler: Protein, B vitaminleri, Demir ayrıca yumurta ve etler kolestrol yağlardan zengindir.
  • Sebze ve meyveler: A, B, C vitaminlerinden zengindir.

Besin öğelerinin görevleri:

Proteinler; vücudun yapı taşlarıdır, büyümeyi sağlar. Hücrelerin yenilenmesi için gereklidirler. Enerji verirler.

Karbonhidratlar; vücudun çalışması için enerji sağlar.

Yağlar; vücudun çalışması için enerji sağlar. Organların etrafını sararak dış etkilerden vücudu korur.

Vitaminler; vücudun mikroplarla savaşma direncini arttırır. Vücutta protein, karbonhidrat ve yağdan enerji oluşumunu sağlar. Sinir, sindirim sisteminin çalışmasını düzenler.

Mineraller; kemik ve dişlerin yapılarını oluşturur. Vücudun çalışmasını sağlar. Kan yapar.

Su; Yiyeceklerin sindirimini, vücuttan dışarı zararlı artık maddelerin idrarla atılmasını sağlar.

Yeterli ve dengeli beslenme için; besinleri tek olarak değil çok çeşitli karışımlar şeklinde tüketin. Aşırı yağlı, enerjisi yüksek abur cubur besinleri tüketmeyin. Yiyecekleri birden fazla öğünlere bölün, günde en az 3 ana, 2 ara öğünde tüketin. Öğün atlamayın. Mümkün olduğu kadar doğal besinlerle beslenin, hazır besinleri az tüketin. Mutlaka sabah kahvaltısı yapın. Öğünler içinde en önemlisi kahvaltıdır. Yağlı besinleri kızartmaları ve hamur işlerini tüketmekten kaçının. Şekerli besinleri az tüketin.

Örneğin; Kola, hamburger, patates kızartması yerine peynir, domates, salatalıktan oluşan sandviçi ve ayranı tercih edin. Yemeklerde zeytinyağı, ayçiçek, soya, mısırözü yağlarını kullanın. Böylece kendinizi ve ailenizi kalp-damar ve diğer birçok hastalıklardan korumuş olursunuz. Günde en az 1,5-2 litre su için, hareket yapın. Haftada 2-3 kez 45 dakika tempolu yürüyüş yapın. Yemeklerle birlikte çay içmeyin. İçecekseniz de yemeklerden en az iki saat sonra için. Böylece yemeğin içindeki besleyici maddelerden vücudunuz tam olarak faydalanır.

Yetersiz ve dengesiz beslenme nasıl anlaşılır?

Dış görünüşe bakarak karar vermek yanlıştır. Ancak bazı belirtiler şöyledir:

-          Boy uzamasında duraksama

-          Kilo kaybı (zayıflık)

-          Ağız, burun kenarlarında yaralar

-          Dişlerde çürükler, diş etlerinde kanama

-          Gece körlüğü (tavuk karası)

-          Deride bozukluk

-          Tırnaklarda dışa doğru kıvrılma

-          Huysuzluk, uyuşukluk

-          Zeka geriliği

-          Bıngıldaklarda kapanmama veya geç kapanma gibi belirtiler görülebilir.

Eğer bu sorunları yaşıyorsanız vakit kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurup doktor, hemşire ve diyetisyen kontrolünde tedavi yapılmalıdır.

 

 

 

 

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>